Deel deze pagina:
FaceBook  Twitter

PADI heeft enkele jaren geleden een wereldwijde beweging geïnitieerd die de naam ‘Ocean Torchbearers’ heeft meegekregen. Deze beweging bestaat uit mensen (duikers en niet‑duikers) die zich inzetten voor de bescherming en het herstel van de oceaan.

Als ‘lichtdragers’ zijn Ocean Torchbearers mensen die naast concrete actie ook het bewustzijn willen verhogen voor oceaanbehoud. Vanzelfsprekend is deze beweging nauw verbonden met de PADI AWARE Foundation, de non‑profit natuurbeschermingsorganisatie van PADI.

Ook Dive4all is actief als Ocean Torchbearer. Maar wat betekent dit concreet? Als Ocean Torchbearer ben je niet lid van een club, maar volg je vooral een bepaald gedrags- en actiemodel. Ocean Torchbearers ondernemen actie boven en onder water, door bijvoorbeeld deel te nemen aan programma’s zoals Dive Against Debris, waarbij duikers afval opruimen en data verzamelen voor wetenschappelijk onderzoek.

Anderen zijn meer actief op strandopruimingen, petities, lokaal beleid beïnvloeden en het stimuleren van duurzaam reisgedrag. Sommige Ocean Torchbearers spannen zich in voor de ondersteuning van koraalherstel, de bescherming van zeegrasvelden en mariene habitats en er zitten ook mensen tussen die lesgeven en informatie verspreiden over oceaanproblemen zoals plasticvervuiling, overbevissing en klimaatverandering.

Dive4all spant zich als Ocean Torchbearer op veel van deze gebieden in, en probeert dit te verweven met haar moderne duikopleidingen, waarin natuurbehoud een centrale rol inneemt. Maar is dit nu iets waar we echt in geloven of is het marketing? Want wie niet het woord ‘duurzaam’ in zijn motto verwerkt lijkt inmiddels toch een beetje ouderwets te zijn geworden.

Toen Dive4all meer dan 25 jaar geleden werd opgericht, en duurzaamheid niet dezelfde bekendheid genoot als vandaag de dag, was dit al een van onze uitgangspunten. Niet op de laatste plaats omdat we zijn opgericht door een bioloog. In al die jaren hebben we voortdurend aandacht besteed aan het onderwaterleven en hoe we ons daartoe zouden kunnen verhouden. Ocean Torchbearer zijn, is ons DNA te noemen en we zien dit niet alleen terug in de projecten die we gestart zijn, maar vooral ook in dingen zoals het zoveel mogelijk samen reizen met auto’s, hergebruik van materialen, de integratie van onderwerpen tijdens onze duiklessen, het geven van voorkeur aan eco-vakantiebestemmingen en de vele lezingen die we over aanverwante onderwerpen hebben georganiseerd. Ook hebben we bijvoorbeeld alle leden van onze duikvereniging in de gelegenheid gesteld gratis de PADI cursus Dive Against Debris te volgen.

Het is jammer om te moeten constateren dat vijfentwintig jaar na de oprichting van Dive4all het nog steeds nodig is dat we hier actief in blijven. Het is in de afgelopen decennia namelijk niet per se beter met het onderwaterleven gegaan. Gemiddeld genomen is het slechter gegaan met de oceaan, maar gelukkig gaat niet alles achteruit. Er zijn ook duidelijke verbeteringen door menselijk ingrijpen, vooral op beleids‑ en beschermingsniveau.

De opwarming, verzuring en zuurstofverlies zijn duidelijk achteruitgegaan, net zoals we zien dat koraalriffen wereldwijd een sterke achteruitgang kennen. Hierdoor is ongeveer 14% tot 50% van het levende koraal verloren gegaan, afhankelijk van regio en meetperiode.

En ondanks alle inspanningen blijkt dat sinds de jaren 50 de plasticproductie exponentieel is toegenomen en nog steeds toeneemt. De hoeveelheid plastic in zee is daardoor sterk gestegen, vooral microplastics zijn enorm toegenomen. Hierdoor komt er jaarlijks meer dan 11 miljoen ton plastic in de oceaan terecht.

Daarnaast neemt de biodiversiteit af en worden de visbestanden kleiner. Veel visbestanden zijn overbevist geraakt en toppredatoren (haaien, grote roofvissen) zijn op veel plekken sterk afgenomen. Ecosystemen zijn hierdoor eenvoudiger en kwetsbaarder geworden.

Maar wat aantoonbaar beter gaat is dat er sinds 2005 een snelle groei is ontstaan van Marine Protected Areas (MPA’s). Rond 1990 werd minder dan 1% van de oceaan beschermd en momenteel ligt dat al rond de 10%. Dit is belangrijk omdat men heeft geconstateerd dat daar waar de bescherming goed wordt gehandhaafd, er een herstel van vispopulaties optreedt en de riffen veerkrachtiger worden. Dit geldt o.a. voor goed beheerde reservaten in delen van de Stille Oceaan, Rode Zee en Cariben.

We zouden dus kunnen stellen dat ecologisch gezien de oceaan in de afgelopen decennia misschien verslechterd is, maar dat menselijk beheer de schade wel heeft geremd. Het is hierdoor nog niet heeft omgekeerd, maar wellicht lukt ons dat nog.

De oceaan stort vast en zeker niet ineens in, maar zonder actieve bescherming blijft de trend negatief. En dat is precies waarom het Ocean Torchbearer‑idee is ontstaan. De oceaan is nog te redden, maar dat gaat niet vanzelf. En ook jij kunt daar een rol in spelen.

Alle duikers kunnen immers een rol spelen in dit proces. Denk daarbij niet meteen aan het lopen met spandoeken of het verzamelen of doneren van geld. Denk liever alleen al aan het directe effect wat je kunt uitoefenen als je op een rif duikt. En niet alleen door jezelf aan een aantal regels te houden, maar ook door anderen er op te wijzen.

Zorg bijvoorbeeld voor een perfect trim- en drijfvermogen, blijf je daarin verbeteren. Hanteer een “No‑touch policy” (geen koraal, geen dieren, geen “even vasthouden”), houd vinnen onder controle, vooral bij foto‑ en opstijgmomenten. Zorg voor een goede positionering boven zand/rots, liever niet boven koraal. En probeer ankeren op het rif te voorkomen. Laat liever mooring lines gebruiken

Maar denk ook hierover na. Want waar en met wie duik je eigenlijk? In feite draag je bij door te bepalen waar je geld heengaat. Ga je naar een duikresort waar men moorings i.p.v. ankers gebruikt? Duikt men met kleine groepen? Is er sprake van lokale betrokkenheid of zou je kunnen spreken van “hit & run” toerisme? Heeft men aandacht voor de bescherming en het behoud van de natuur? Dat is de kernvraag.

Je hoeft geen bioloog te zijn om afval mee te nemen. Bedenk dat als we dit als duikers allemaal zouden doen, dit meer impact heeft dan alle door de overheid ingezette professionele opruimdiensten. Alleen al door de hoeveelheid duikers die er zijn.

Kleine keuzes van veel duikers sorteren nu eenmaal een groot effect. Als er geen reef‑damaging zonnebrand door duikers wordt gebruikt en herbruikbare flessen worden gebruikt in plaats van single‑use plastic, dan hoef je geen wiskundige te zijn om te begrijpen wat dit betekent op de duizenden duiken die er iedere dag worden gemaakt.

Dus ja, als duiker kun je zeker verschil maken door schadevrij te duiken, bewust te kiezen, en je ervaring te gebruiken om anderen te informeren. Elke duik kan, of moet misschien wel tellen!

Dive4all is

Aquamed logo
Officieel Aqua Med dealer. Registreer online. 

Mares logo
Officieel Mares Premium Reseller

Dive4all opleidingen worden uitsluitend gegeven door gecertificeerde PADI Instructeurs en Divemasters.

Dive4all PADI school Utrecht

Een vraagje

Van het koraal rond Bonaire is nog maar een fractie over. Zou jij een duikbestemming mijden als het koraal daar ernstig is aangetast?